Pod farbę kredową w większości przypadków nie trzeba stosować gruntu. To jedna z głównych zalet tego typu farb – mają bardzo dobrą przyczepność do wielu podłoży, w tym drewna, MDF-u, starych powłok lakierniczych, laminatu, metalu czy szkła. Grunt jest potrzebny dopiero wtedy, gdy podłoże może powodować przebarwienia, jest bardzo tłuste, wyjątkowo śliskie albo wcześniej było zabezpieczone woskiem, olejem lub preparatem, który może osłabić przyczepność.
Wypowiedź eksperta:
„Farba kredowa została stworzona właśnie po to, żeby uprościć renowację mebli. Nie oznacza to jednak, że można malować wszystko bez żadnego przygotowania. Największym problemem nie jest zwykle brak gruntu, tylko brud, tłuszcz, wosk albo garbniki z drewna, które po czasie wychodzą przez jasny kolor.”
— mówi ekspert Solidpaint
Najważniejsze informacje
- Farba kredowa zwykle nie wymaga gruntu – najczęściej wystarczy oczyszczenie, odtłuszczenie i ewentualne lekkie zmatowienie powierzchni.
- Grunt stosuje się głównie jako blokadę przebarwień – przy dębie, mahoniu, sośnie z sękami lub starych meblach może być potrzebny podkład blokujący.
- Po malowaniu konieczne jest zabezpieczenie farby – farba kredowa jest porowata, dlatego wymaga wosku albo lakieru, inaczej będzie chłonąć wodę, brud i plamy.
Spis treści
- Czy pod farbę kredową trzeba stosować grunt?
- Kiedy grunt pod farbę kredową jest potrzebny?
- Jaki grunt wybrać pod farbę kredową?
- Kiedy warto zrobić test przyczepności?
Czy pod farbę kredową trzeba stosować grunt?
Najczęściej nie. Farba kredowa jest produktem, który z założenia ma dobrze przywierać do wielu powierzchni bez skomplikowanego przygotowania. Dlatego tak często stosuje się ją przy renowacji mebli, bo pozwala ominąć część prac typowych dla klasycznego malowania: intensywne szlifowanie, gruntowanie i budowanie pełnego systemu podkładowego.
Nie oznacza to jednak, że można malować brudną, tłustą albo zawoskowaną powierzchnię. Farba kredowa ma dobrą przyczepność, ale nie przyklei się prawidłowo do tłuszczu, kurzu, silikonu, wosku czy łuszczącej się starej powłoki.
Kiedy grunt pod farbę kredową jest potrzebny?
Gruntowanie pod farbę kredową ma sens tylko w kilku konkretnych sytuacjach. Nie jest to etap obowiązkowy przy każdym malowaniu, ale bywa konieczny, jeśli chcemy uniknąć plam, przebarwień albo problemów z przyczepnością.
Surowe drewno z taninami
Niektóre gatunki drewna zawierają garbniki, żywice i substancje, które mogą przechodzić przez farbę. Problem najczęściej pojawia się przy jasnych kolorach: bieli, kremie, beżu, pastelach.
Dotyczy to szczególnie:
- dębu,
- mahoniu,
- sosny z dużą ilością sęków,
- modrzewia,
- starych mebli z nieznanym wykończeniem.
Efekt może być widoczny dopiero po wyschnięciu farby. Na powierzchni pojawiają się żółte, rude albo brązowe plamy. To tzw. „krwawienie” drewna lub przebijanie tanin.
W takim przypadku potrzebny jest podkład blokujący, czyli produkt, który odcina przebarwienia i zamyka je w podłożu.
Meble wcześniej olejowane lub woskowane
Farba kredowa nie lubi tłustych powierzchni. Jeśli mebel był wcześniej zabezpieczony woskiem, olejem albo preparatem pielęgnacyjnym do drewna, sama przyczepność farby może być niewystarczająca.
W takiej sytuacji najważniejsze jest bardzo dokładne odtłuszczenie, a czasem także lekkie przeszlifowanie. Grunt może pomóc, ale nie zastąpi usunięcia tłustej warstwy. Jeśli na powierzchni zostanie wosk, nawet dobry podkład może nie zadziałać prawidłowo.
Bardzo śliskie, błyszczące powierzchnie
Farba kredowa dobrze trzyma się wielu podłoży, ale bardzo gładkie i błyszczące powierzchnie nadal mogą być problematyczne. Dotyczy to np.:
- lakierowanych frontów,
- laminatów,
- oklein meblowych,
- szkła,
- płytek,
- metalu,
- bardzo gładkich powierzchni fabrycznych.
W wielu przypadkach wystarczy lekkie zmatowienie papierem ściernym i odtłuszczenie. Jeśli jednak powierzchnia jest wyjątkowo śliska albo mebel będzie intensywnie użytkowany, warto rozważyć specjalny primer do trudnych podłoży lub podkład zalecany przez producenta farby kredowej.
Stare plamy i przebarwienia
Grunt przydaje się również wtedy, gdy mebel ma ślady po wodzie, nikotynie, sadzy, markerze, rdzy albo wcześniejszych środkach konserwujących. Farba kredowa jest matowa i porowata, dlatego takie zabrudzenia mogą migrować przez kolejne warstwy.
W takim przypadku zwykła dodatkowa warstwa farby często nie rozwiązuje problemu. Potrzebny jest produkt odcinający plamy.
Jaki grunt wybrać pod farbę kredową?
Jeśli grunt jest potrzebny, najlepiej wybrać produkt dopasowany do problemu.
Podkład blokujący przebarwienia
To najlepszy wybór przy drewnie z taninami, sękach, plamach i starych meblach o nieznanej historii. Taki podkład ma za zadanie zatrzymać substancje, które mogłyby przejść przez farbę kredową.
Sprawdza się przy:
- dębie, mahoniu, sośnie z sękami
- plamach po wodzie,
- przebarwieniach,
- starych lakierach i bejcach,
- meblach po renowacjach wykonywanych nieznanymi produktami.
Dobrze działają podkłady blokujące na bazie szelaku lub specjalnych żywic. Ich zadaniem jest odcięcie podłoża, a nie tylko poprawa przyczepności.
Primer do farb kredowych
Niektórzy producenci farb kredowych oferują własne podkłady lub primery. To bezpieczne rozwiązanie, ponieważ taki produkt jest zaprojektowany pod konkretny system.
Rozcieńczona farba kredowa jako pierwsza warstwa
Na bardzo chłonnym, surowym drewnie lub MDF-ie czasem wystarczy pierwsza warstwa wykonana rozcieńczoną farbą kredową. Działa ona jak warstwa startowa - delikatnie wnika, ogranicza chłonność i przygotowuje powierzchnię pod kolejne malowanie.
To rozwiązanie sprawdzi się wtedy, gdy nie ma ryzyka przebarwień. Jeśli drewno ma taniny, sęki lub stare plamy, sama rozcieńczona farba nie zastąpi podkładu blokującego.
Kiedy warto zrobić test przyczepności?
Test przyczepności jest szczególnie przydatny przy meblach z laminatu, bardzo błyszczących frontach, okleinach oraz starych, nieznanych powłokach.
Jak go wykonać?
- Oczyść i odtłuść mały, mało widoczny fragment.
- Nałóż farbę kredową.
- Pozostaw do wyschnięcia, najlepiej na ok. 24 godziny.
- Spróbuj delikatnie zadrapać powierzchnię paznokciem.
- Możesz też przykleić taśmę malarską i oderwać ją zdecydowanym ruchem.
Jeśli farba trzyma się mocno, prawdopodobnie można malować całość bez gruntu. Jeśli odchodzi płatami, trzeba poprawić przygotowanie: odtłuścić dokładniej, lekko zmatowić albo zastosować primer.